Ο «Φάρος» στην ημερίδα για την ενδοσχολική και ενδοοικογενειακή βία: από τη διάχυτη κοινωνική βία στην Ήρεμη Δύναμη

Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026, στο Αμφιθέατρο του Επικούρειου Πολιτιστικού Κέντρου Σάμου, η επιμορφωτική ημερίδα «Πρόληψη και αντιμετώπιση της ενδοσχολικής και ενδοοικογενειακής βίας», που διοργάνωσε η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Σάμου. Η συνάντηση έφερε σε διάλογο στελέχη της εκπαίδευσης, εκπαιδευτικούς, ειδικό επιστημονικό προσωπικό, γονείς και ενδιαφερόμενους πολίτες, αναδεικνύοντας την ανάγκη συντονισμένης δράσης για την προστασία των παιδιών.

Το Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Π.Ε. Σάμου «Φάρος» συμμετείχε με εισήγηση του Αλέξανδρου Σταθακιού, κοινωνιολόγου, και στελέχους του Κέντρου, με τίτλο «Από τη διάχυτη κοινωνική βία στην Ήρεμη Δύναμη — Το σχολείο ως κοινότητα συνεργασίας και πρόληψης της βίας». Στη διάρκεια της ημερίδας επισημάνθηκε η συμβολή του «Φάρου», ο οποίος εδώ και 26 χρόνια στηρίζει την πρόληψη, την οικογένεια, την εκπαιδευτική κοινότητα και τις σχέσεις συνεργασίας στην τοπική κοινωνία.

Κεντρικό μήνυμα της εισήγησης ήταν ότι η βία στο σχολείο δεν γεννιέται σε κοινωνικό κενό. Συνδέεται με ευρύτερες εμπειρίες επιβολής, ταπείνωσης, ανασφάλειας και αποκλεισμού. Η αντιμετώπισή της χρειάζεται να συνδυάζει την άμεση προστασία των παιδιών με την κατανόηση και την αλλαγή των συνθηκών που την ευνοούν. Παράλληλα, υπογραμμίστηκε η ανάγκη αποφυγής του «ηθικού πανικού»: της γενίκευσης συγκεκριμένων περιστατικών σε καταδικαστικές κρίσεις για μια ολόκληρη γενιά, τους γονείς ή τους εκπαιδευτικούς.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην Ήρεμη Δύναμη, μια στάση σταθερής, μη βίαιης παρουσίας που συνδυάζει σαφή όρια, αυτοέλεγχο, επιμονή και συνεργασία. Ο ενήλικας προστατεύει, παρεμβαίνει και αναλαμβάνει την ευθύνη του, χωρίς να εγκλωβίζεται σε έναν αγώνα επικράτησης απέναντι στο παιδί. Όπως χαρακτηριστικά διατυπώθηκε: «Δε χρειάζεται να νικήσεις, αρκεί απλώς να επιμείνεις». Παρουσιάστηκε επίσης το εργαλείο των «τριών καλαθιών», που βοηθά τους εκπαιδευτικούς να ιεραρχούν τις δυσκολίες, δίνοντας προτεραιότητα στην ασφάλεια και την αξιοπρέπεια και αφήνοντας χώρο στον διάλογο και την αυτονομία.

Η εισήγηση ανέδειξε και μια συχνά παραμελημένη πλευρά: οι εκπαιδευτικοί χρειάζονται και οι ίδιοι υποστήριξη. Η πρόληψη απαιτεί χρόνο, προσωπικό, συνεργασία μέσα στον σύλλογο διδασκόντων και πρόσβαση σε δημόσιες, δωρεάν και σταθερές υπηρεσίες. Χρειάζεται επίσης ουσιαστική συμμετοχή των γονέων και δυνατότητα των παιδιών να μιλούν με ασφάλεια, γνωρίζοντας ότι θα ακουστούν και θα προστατευθούν.

Η συζήτηση με το κοινό ανέδειξε τη σημασία της δικτύωσης σχολείων και υπηρεσιών: του Κέντρου Πρόληψης, του Κέντρου Ψυχικής Υγείας, του ΚΕΔΑΣΥ, των Κέντρων Κοινότητας και των υπηρεσιών κοινωνικής πρόνοιας, με τη συμβολή ψυχολόγων, κοινωνικών λειτουργών και άλλων ειδικών. Η διεπιστημονική συμμετοχή και ο ανοιχτός διάλογος έδωσαν ουσιαστικό περιεχόμενο στην ημερίδα και ανέδειξαν τη συνεργασία ως αναγκαία βάση για τη συνέχεια.

Ο «Φάρος» ευχαριστεί τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Σάμου για την πρόσκληση και τη διοργάνωση, καθώς και όλους όσοι συμμετείχαν. Παραμένει διαθέσιμος για υποστήριξη, βιωματική εκπαίδευση και κοινές δράσεις πρόληψης, με στόχο ένα σχολείο όπου το παιδί βρίσκει προστασία και ο εκπαιδευτικός συνεργάτες.